Anthony Thevenet, Chenas Vieilles Vignes, Gamay, Beaujolais, Francja

Jak smakuje i pachnie

Chenas Vieilles Vignes pokazuje zdecydowanie poważniejsze oblicze Gamay niż lekkie, nastawione przede wszystkim na świeży owoc Beaujolais-Villages. Wino nadal zachowuje energię i soczystość charakterystyczne dla odmiany, ale ma większą koncentrację, głębszą strukturę i wyraźniejszy mineralny kręgosłup. Stare krzewy, granitowe podłoże i dojrzewanie w używanych beczkach sprawiają, że jest to Gamay, które pod względem złożoności może przywodzić na myśl delikatniejsze czerwone wina z północnej Burgundii.

W kieliszku ma jasną, rubinową barwę z czerwonymi rozjaśnieniami. Aromat jest dojrzały i wielowarstwowy. Najpierw pojawiają się czereśnie, maliny, czerwone porzeczki i jagody, a po chwili również fiołki oraz bardziej wytrawne nuty wilgotnej ściółki leśnej. Owoc pozostaje wyraźny, ale nie jest już całkowicie młody i prosty – rozwija się aromaty suszonych ziół, ziemi i delikatnie podszytej dojrzałością leśnej świeżości. 

W tle pojawiają się biały pieprz, szałwia, subtelny roślinny akcent i odrobina wanilii. Drewno nie dominuje, ponieważ do dojrzewania wykorzystano starsze beczki. Jego rola polega raczej na powolnym ułożeniu struktury i delikatnym napowietrzeniu wina niż na nadaniu mu smaku tostów czy intensywnej wanilii. Mineralne tło przypomina rozkruszony granit i dobrze równoważy dojrzałość owocu. 

W ustach Chenas Vieilles Vignes jest obfite, ale nie ciężkie. Soczysta kwasowość nadaje winu energii i podkreśla smak czereśni oraz leśnych jagód. Tanin jest więcej niż w podstawowym Beaujolais-Villages, pozostają jednak drobne, miękkie i dobrze wtopione w całość. Zapewniają konstrukcję potrzebną do dojrzewania, lecz nie odbierają Gamay charakterystycznej płynności.

Środkowa część podniebienia łączy czerwone i ciemne owoce z pieprzem, szałwią, ziemią oraz delikatną nutą wynikającą z rozwoju w butelce. 

Finisz jest długi, wytrawny i lekko pikantny. Pozostają w nim czereśnie, jagody, biały pieprz, suszone zioła i mineralna suchość. To właśnie zakończenie najlepiej pokazuje różnicę pomiędzy prostym, owocowym Gamay a winem ze starych krzewów jednego z cru Beaujolais: owoc jest ważny, ale nie wyczerpuje całej opowieści.

Wino najlepiej podawać w temperaturze 15–17°C. Ponieważ nie zostało sklarowane ani przefiltrowane, w butelce może pojawić się naturalny osad – warto ustawić ją wcześniej pionowo i w razie potrzeby delikatnie przelać do karafki.

Jak smakuje to wino?

Im znacznik na suwaku bliżej słowa "proste", tym wino jest uboższe w smaki i aromaty. Gdy suwak znajduje się przy słowie "złożone", wino pachnie i smakuje różnymi owocami, kwiatami, ziołami, ziemią, skórą, przetworami, itp. 
Znacznik przy słowie "gładkie" oznacza, że wino ma bardzo mało tanin, czyli substancji powodujących uczucie ściągania i suchości w ustach. "Garbnikowe" świadczy o sytuacji przeciwnej.
Pozycja znacznika przy słowie "słodkie" informuje o dużej zawartości naturalnego cukru (>200g/l). Gdy jest on tuż przy określeniu "wytrawne" oznacza, że w winie jest zaledwie 0-2 gramy cukru resztkowego.
Znacznik ustawiony pomiędzy słowami "łagodne" i "kwasowe" pokazuje poziom kwasowości wina. Im jest on bardziej po prawej stronie, tym ta intensywność wyższa.

Sugestie gastronomiczne

Anthony Thevenet Chenas Vieilles Vignes bardzo dobrze pasuje do wieprzowiny, drobiu, kaczki, cielęciny, kiełbas, grzybów, zapiekanek oraz dojrzewających serów. Można podać je do pieczonego schabu, polędwiczki wieprzowej, kurczaka duszonego z grzybami, kaczki z wiśniami, zapiekanki z drobiem, grillowanych kiełbasek, cielęciny, risotta grzybowego albo deski serów. Dzięki soczystej kwasowości, miękkim taninom i większej niż w typowym Beaujolais głębi dobrze poradzi sobie z konkretnym daniem mięsnym, nie dominując przy tym jego smaku.

Kto stoi za tym winem

Anthony Thevenet należy do pokolenia winiarzy, które przypomniało, że najlepsze siedliska Beaujolais mogą dawać wina równie złożone i zdolne do dojrzewania jak bardziej prestiżowe regiony Francji. Zanim rozpoczął samodzielną działalność, przez kilka lat zdobywał doświadczenie u Georgesa Descombesa, a następnie pracował u boku Jeana Foillarda – jednego z najważniejszych współczesnych producentów Morgon.

Pierwszy rocznik pod własnym nazwiskiem przygotował w 2013 roku. Początkowo dysponował niewielkimi rodzinnymi parcelami w Morgon, a produkcja liczyła zaledwie około 2500 butelek. W rozwijaniu gospodarstwa wspiera go ojciec Guy, który zajmuje się pracą w winnicach. Dzisiaj wspólnie prowadzą około dziewięciu hektarów rozproszonych między Morgon i Chenas. 

Thevenet pracuje przede wszystkim ręcznie i stara się ograniczać ingerencję zarówno w winnicy, jak i w piwnicy. Grona fermentują w całości, ekstrakcja jest delikatna i bardziej przypomina powolną infuzję niż intensywne przepompowywanie moszczu. Fermentacje rozpoczynają się dzięki naturalnie obecnym drożdżom, a niewielka ilość siarki dodawana jest dopiero podczas butelkowania. Wina nie są klarowane ani filtrowane.

Nie oznacza to jednak, że jego wina mają być wyłącznie lekkie i przeznaczone do szybkiego wypicia. Thevenet wyraźnie rozdziela cuvees z młodszych i starszych parceli. Pierwsze pokazują bardziej owocowe, bezpośrednie oblicze Gamay, natomiast etykiety Vieilles Vignes otrzymują owoce ze starych krzewów, dłuższą macerację i dojrzewanie w starszych beczkach. Dzięki temu zachowują świeżość Beaujolais, ale mają większą strukturę i potencjał rozwoju.

Jaka jest historia i idea wina

Chenas jest najmniejszym spośród dziesięciu cru Beaujolais. Apelacja obejmuje około 250 hektarów położonych na terenie gmin Chęnas i La Chapelle-de-Guinchay. Winnice zajmują pofałdowane zbocza i doliny, a najważniejszą odmianą pozostaje Gamay. Regionalny styl Chenas jest zwykle bardziej strukturalny i głęboki niż w przypadku wielu lżejszych win Beaujolais, przy zachowaniu jedwabistych tanin, aromatów ciemnych owoców, piwonii i przypraw.

Nazwa apelacji pochodzi od francuskiego słowa chêne, oznaczającego dąb. Zanim na zboczach pojawiły się winnice, teren miały porastać rozległe lasy dębowe. Według miejscowej historii były one stopniowo wycinane już w czasach galorzymskich, a później przez zakonników przygotowujących ziemię pod uprawę winorośli. Zachował się również dokument z 1316 roku dotyczący karczowania dębów na zboczach Remont w celu zakładania winnic.

Chenas Vieilles Vignes pojawiło się w ofercie Anthony’ego Theveneta po przejęciu parceli w 2017 roku. Na tym samym łagodnym zboczu rosną dwie generacje Gamay. Owoce z młodszych krzewów trafiają do wina oznaczonego po prostu jako Chenas, natomiast najstarsze nasadzenia przeznaczane są do odrębnej wersji Vieilles Vignes.

W przypadku tego wina określenie „stare krzewy” nie jest więc jedynie elementem etykiety. Winorośle liczą ponad 80 lat, mają bardziej rozbudowany system korzeniowy i naturalnie dają mniejszą ilość owoców. Nie oznacza to automatycznie większej mocy. Ich wpływ widać przede wszystkim w koncentracji smaku, głębszej mineralności i sposobie, w jaki poszczególne warstwy aromatu pozostają długo na podniebieniu.

Ideą wina jest połączenie dwóch oblicz Gamay. Pierwsze to świeżość, soczystość i aromat czerwonych owoców. Drugie – struktura, ziemistość i zdolność do dojrzewania kojarzone z najlepszymi cru Beaujolais. Dłuższy kontakt ze skórkami oraz siedem miesięcy w używanych beczkach wzmacniają poważniejszy charakter wina, nie odbierając mu lekkości właściwej odmianie.

Terroir i metoda produkcji

Parcela znajduje się na łagodnym stoku położonym na wysokości około 270 metrów. Podłoże tworzą głębokie, piaszczyste gleby powstałe z rozkładu różowego granitu, uzupełnione żwirem i fragmentami białego kwarcu. Granit jest jednym z najważniejszych elementów krajobrazu północnego Beaujolais i szczególnie dobrze odpowiada wymaganiom Gamay.

Zwietrzały granit rozpada się na przepuszczalny piasek, który nie zatrzymuje nadmiernej ilości wody. Winorośle muszą więc rozwijać korzenie głębiej, poszukując wilgoci i składników mineralnych. Ogranicza to ich naturalną wydajność i sprzyja powstawaniu mniejszych, bardziej skoncentrowanych gron. Żwir dodatkowo poprawia drenaż, natomiast domieszka gliny i pyłu pomaga zachować część wody podczas suchych okresów.

Owoce zbierane są ręcznie, aby zachować całe, nieuszkodzone grona. Jest to konieczne ze względu na sposób winifikacji. Gamay trafia do zbiornika bez odszypułkowania i przechodzi fermentację typu semi-carbonique, należącą do rodziny maceracji węglowej. Część procesu odbywa się wewnątrz całych jagód, a część w moszczu powstającym pod ciężarem kolejnych warstw owoców.

Maceracja trwa około 20–25 dni. Jest wyraźnie dłuższa niż w bardziej lekkich i owocowych winach producenta. Thevenet stosuje delikatną ekstrakcję określaną jako „infuzja”: ogranicza intensywne przepompowywanie i mechaniczne poruszanie gronami, pozwalając, aby kolor, aromaty i taniny przenikały do wina stopniowo. Dzięki temu można uzyskać większą strukturę bez szorstkości wynikającej z nadmiernego rozcierania skórek i pestek.

Fermentacja rozpoczyna się spontanicznie, bez dodawania wyselekcjonowanych drożdży. Po niej wino przechodzi pełną fermentację malolaktyczną, która łagodzi kwasowość i pomaga zbudować bardziej harmonijną teksturę. 

Chenas Vieilles Vignes dojrzewa przez siedem miesięcy w używanych beczkach. Starsze drewno pozwala winu powoli oddychać, ale nie przekazuje mu intensywnych aromatów nowego dębu. Delikatna wanilia i bardziej zaokrąglona faktura pozostają jedynie tłem dla czereśni, jagód, fiołków, pieprzu i granitowej mineralności. 

Przed butelkowaniem wino nie jest klarowane ani filtrowane. Zachowuje dzięki temu pełniejszą teksturę i część naturalnego osadu. Rezultatem jest Gamay łączące intensywność owocu, mineralną głębię i liczne, ale miękkie taniny. Chenas Vieilles Vignes pozostaje rozpoznawalnym winem Beaujolais, lecz pokazuje, że najlepsze siedliska regionu i odpowiednio stare krzewy mogą stworzyć czerwone wino o powadze, złożoności i potencjale dojrzewania znacznie wykraczających poza stereotyp lekkiego, prostego Beaujolais.

W skrócie:

Podawać z: pieczoną wieprzowiną, zapiekankami z drobiem, grillowanymi kiełbaskami, dojrzałymi serami.

Temperatura serwowania: 15^o - 18^oC

Apelacja: A.O.P. Chenas

Dojrzewanie: 7 miesięcy w barrique

Położenie winnicy: 270 m. n. p. m.

Gleby: granit, piasek

FAQ – Anthony Thevenet Chenas Vieilles Vignes