Castello Bonomi, Cuvee 1564 Brut Nature Millesimato, Chardonnay, Pinot Noir, Erbamat, Franciacorta, Włochy

Jak smakuje i pachnie

Cuvée 1564 pokazuje najbardziej wytrawne, precyzyjne i napięte oblicze Franciacorty. Chardonnay oraz Pinot Noir tworzą klasyczną podstawę kupażu, natomiast Erbamat wnosi wyraźną kwasowość, smukłość i dodatkową zdolność dojrzewania. Nie jest to wino miękkie ani zbudowane na owocowej słodyczy. Jego charakter opiera się na energii, mineralnej suchości i bardzo czystym finiszu.

W kieliszku ma jasną, słomkowożółtą barwę z zielonkawymi refleksami. Drobne, równomierne bąbelki tworzą eleganckie musowanie, które z czasem staje się coraz bardziej kremowe i dobrze wtopione w strukturę.

Aromat otwiera się cytryną, grejpfrutem, zielonym jabłkiem i białą brzoskwinią. Pojawiają się także ananas, delikatne owoce tropikalne oraz białe kwiaty. Długie dojrzewanie na drożdżach rozwija nuty brioche, skórki jasnego pieczywa i prażonych migdałów, ale nie odbiera winu cytrusowej świeżości.

W dalszym tle zaznacza się kreda, mokry kamień i subtelny dymny niuans. Bukiet nie jest ciężki ani mocno tostowy. Zachowuje lekkość, a kolejne warstwy aromatów pojawiają się stopniowo wraz z ogrzewaniem wina w kieliszku.

W ustach Cuvée 1564 jest bardzo wytrawne, rześkie i wyraźnie napięte. Początek przynosi cytrusy oraz zielone jabłko, po których rozwijają się biała brzoskwinia, migdały i delikatne pieczywo. Chardonnay wnosi elegancję i subtelną kremowość, Pinot Noir odpowiada za strukturę, natomiast Erbamat wzmacnia świeżość i wydłuża smak.

Brak dosage’u oznacza, że po usunięciu osadu nie dodano cukru mającego zaokrąglić smak. Dzięki temu kwasowość pozostaje bardzo czytelna, a finisz szczególnie wytrawny. Nie ma tu jednak ostrości ani agresywności – ponad 40 miesięcy dojrzewania na drożdżach wygładza strukturę i nadaje bąbelkom bardziej jedwabisty charakter.

Końcówka jest długa, cytrusowa i lekko słona. Pozostają w niej skórka grejpfruta, migdały, kreda i subtelny drożdżowy akcent. To Franciacorta wymagająca większej uwagi niż owocowe wino aperitifowe, ale odwdzięczająca się precyzją, głębią oraz dużym potencjałem rozwoju w butelce.

Im znacznik na suwaku bliżej słowa "proste", tym wino jest uboższe w smaki i aromaty. Gdy suwak znajduje się przy słowie "złożone", wino pachnie i smakuje różnymi owocami, kwiatami, ziołami, ziemią, skórą, przetworami, itp. 
Pozycja znacznika przy słowie "słodkie" informuje o dużej zawartości naturalnego cukru (>200g/l). Gdy jest on tuż przy określeniu "wytrawne" oznacza, że w winie jest zaledwie 0-2 gramy cukru resztkowego.
Znacznik ustawiony pomiędzy słowami "łagodne" i "kwasowe" pokazuje poziom kwasowości wina. Im jest on bardziej po prawej stronie, tym ta intensywność wyższa.

Sugestie gastronomiczne

Cuvée 1564 dobrze pasuje do ostryg, sushi, sashimi, skorupiaków i surowych ryb, a także do tagliolini z bottargą, tuńczykiem i cytryną. Wysoka kwasowość oraz brak dosage’u dobrze równoważą tłustość łososia, tuńczyka, mozzarelli, prosciutto i dojrzewających wędlin. Wino można podać również do pieczonego okonia, szczupaka, warzywnej zapiekanki, przegrzebków albo delikatnej cielęciny. Najlepiej serwować je w temperaturze około 6–8°C, w kieliszku o nieco szerszej czaszy, który pozwoli rozwinąć aromaty owocu, pieczywa i migdałów.

Kto stoi za tym winem

Castello Bonomi znajduje się w Coccaglio, na południowych zboczach Monte Orfano. Historyczna rezydencja powstała pod koniec XIX wieku, a w 1910 roku została kupiona przez rodzinę Bonomi. Właściwa działalność winiarska rozpoczęła się w 1985 roku, kiedy Marino Bonomi odnowił starą rodzinną winnicę oraz zabudowania dawnego arsenału.

Od początku produkcję prowadzi Luigi Bersini, wieloletni chef de cave odpowiedzialny za techniczny styl posiadłości. W 2008 roku Castello Bonomi weszło do rodzinnej grupy Casa Paladin, zachowując własny zespół, winnice i charakter.

Posiadłość obejmuje dziś 32 hektary tarasowych winnic, podzielonych na 39 parceli, w tym sześć odrębnych cru. Każda część zbierana i winifikowana jest osobno, co pozwala dopasować moment zbioru oraz sposób pracy w piwnicy do konkretnego stanowiska.

Winnice prowadzone są zgodnie z zasadami rolnictwa ekologicznego, z dużym naciskiem na bioróżnorodność i kondycję gleby. Szczególne miejsce zajmuje Erbamat – dawny szczep z Brescii, którego przywrócenie do winiarstwa Franciacorty stało się jednym z najważniejszych projektów producenta.

Historia i idea wina

Nazwa Cuvée 1564 odnosi się do pierwszej znanej wzmianki o odmianie Erbamat. Właśnie w 1564 roku włoski agronom Agostino Gallo opisał szczep znany wówczas jako „albamate”, zwracając uwagę na delikatność powstającego z niego wina oraz bardzo późne dojrzewanie owoców.

Castello Bonomi rozpoczęło badania nad Erbamat w 2010 roku, uczestnicząc w projekcie jego odtworzenia i ponownego wprowadzenia do regionalnych winnic. Pierwsze eksperymentalne wersje Cuvée 1564 zawierały znacznie większy udział odmiany, jednak od rocznika 2017 wino przyjęło obecną formę Franciacorty Brut Nature z 10% Erbamat.

Dziesięć procent jest maksymalnym udziałem tej odmiany dopuszczonym w apelacji. Cuvée 1564 stało się pierwszą Franciacortą wykorzystującą cały dozwolony limit, pokazując, jak historyczny szczep może pomóc regionowi zachować świeżość w coraz cieplejszym klimacie.

Erbamat dojrzewa późno i zachowuje bardzo wysoką kwasowość. Nie ma zastępować Chardonnay ani Pinot Noir, lecz uzupełniać je o dodatkowe napięcie, rozbudowaną strukturę i potencjał dojrzewania. Wino pozostaje więc jednocześnie spojrzeniem w przeszłość i odpowiedzią na współczesne zmiany klimatyczne.

Terroir i metoda produkcji

Winnice Castello Bonomi leżą na południowych stokach Monte Orfano, dochodząc do około 275 metrów nad poziomem morza. Wzgórze osłania je przed chłodnymi wiatrami znad Alp, a południowo-wschodnia i południowo-zachodnia ekspozycja zapewnia dużą ilość światła. Opady są tutaj niższe niż w wielu innych częściach Franciacorty, natomiast różnice temperatur pomagają zachować kwasowość owoców.

Podłoże tworzy kruchy, wapienno-kredowy konglomerat. Jest przepuszczalne i ogranicza nadmierną dostępność wody, sprzyjając koncentracji owoców. Erbamat uprawiane jest w pobliżu winiarni oraz na najwyżej położonych tarasach, skierowanych na zachód i prowadzonych w systemie Guyota.

Większość fermentacji i dojrzewania win bazowych przebiega w stalowych zbiornikach, bez fermentacji malolaktycznej, aby zachować wysoką kwasowość. Najczystsza część moszczu Chardonnay oraz część Erbamat fermentują i dojrzewają przez siedem miesięcy w barrique, co zwiększa krągłość i wnosi subtelne nuty tostowe. Pinot Noir winifikowany jest jako białe wino i dojrzewa w stali.

Po zestawieniu kupażu wino trafia do butelek, gdzie rozpoczyna się wtórna fermentacja metodą tradycyjną. Następnie pozostaje ponad 40 miesięcy na osadzie drożdżowym. Długi kontakt z drożdżami rozwija drobne musowanie, aromaty pieczywa i bardziej kremową teksturę.

Po degorżowaniu nie dodaje się cukru. Cuvée 1564 jest więc prawdziwym Brut Nature – surowym w najlepszym znaczeniu, precyzyjnym i opartym na naturalnej równowadze owocu, kwasowości oraz czasu spędzonego na osadzie.

W skrócie:

Podawać z: tagliolini z bottargą (konserwowana ikra rybna), tuńczykiem, znakomite do skorupiaków i surowych ryb, sprawdzi się idealnie z tatarem wołowym.

Temperatura serwowania: 6^o - 8^oC

Apelacja: D.O.C.G. Franciacorta

Kupaż: Chardonnay 45%, Pinot Noir 45%, Erbamat 10%

Dojrzewanie: 40 miesięcy na osadzie w butelce

Gleby: wapienne