Castello Bonomi, Saten Brut Millesimato, Chardonnay, Franciacorta, Włochy

Jak smakuje i pachnie

Saten jest najbardziej jedwabistym obliczem Franciacorty. Nazwa dobrze oddaje charakter tego stylu: bąbelki są delikatniejsze, musowanie spokojniejsze, a całość bardziej kremowa niż w klasycznych winach musujących regionu. Nie oznacza to jednak braku świeżości. Castello Bonomi łączy miękką teksturę z wyraźną kwasowością i długim, wytrawnym finiszem.

W kieliszku wino ma jasną, słomkowożółtą barwę z subtelnymi złotymi refleksami. Drobny, trwały perlage tworzy lekką piankę i nie przytłacza smaku intensywnym nasyceniem dwutlenkiem węgla.

Aromat otwiera się jabłkiem, gruszką i białą brzoskwinią. Towarzyszą im cytryna, delikatna żółta śliwka oraz białe kwiaty. Po kilku minutach pojawiają się zioła, rumianek, świeży migdał i łagodna nuta miodu.

Długi kontakt z osadem drożdżowym rozwija subtelne akcenty brioche, jasnego pieczywa i orzechów. Nie są one jednak dominujące. Owoc pozostaje świeży i czytelny, a aromaty dojrzewania jedynie nadają mu większą głębię.

Częściowa fermentacja w małych beczkach wnosi odrobinę kremowości i delikatnie tostowe tło. Drewno nie przykrywa Chardonnay wanilią ani ciężkimi nutami maślanymi. Pomaga raczej zaokrąglić strukturę i połączyć świeży owoc z aromatami drożdży oraz migdałów.

W ustach wino jest wytrawne, jedwabiste i bardzo harmonijne. Początek przynosi białe owoce oraz cytrusy, po których pojawiają się migdał, miód, zioła i delikatny smak pieczywa. Musowanie jest niezwykle drobne i miękkie, dzięki czemu Saten nie sprawia wrażenia ostrego nawet przy wysokiej kwasowości.

Finisz pozostaje długi, świeży i lekko mineralny. Powracają w nim cytryna, jabłko, migdał i suszone zioła. Niski poziom cukru podkreśla wytrawność, ale kremowa tekstura chroni wino przed surowością.

To Franciacorta elegancka i subtelna, lecz nie pozbawiona struktury. Może otwierać wieczór jako aperitif, ale najlepiej pokazuje swoje możliwości przy jedzeniu, kiedy delikatne musowanie, kwasowość i kremowość zaczynają współpracować z teksturą potrawy.

Im znacznik na suwaku bliżej słowa "proste", tym wino jest uboższe w smaki i aromaty. Gdy suwak znajduje się przy słowie "złożone", wino pachnie i smakuje różnymi owocami, kwiatami, ziołami, ziemią, skórą, przetworami, itp. 
Pozycja znacznika przy słowie "słodkie" informuje o dużej zawartości naturalnego cukru (>200g/l). Gdy jest on tuż przy określeniu "wytrawne" oznacza, że w winie jest zaledwie 0-2 gramy cukru resztkowego.
Znacznik ustawiony pomiędzy słowami "łagodne" i "kwasowe" pokazuje poziom kwasowości wina. Im jest on bardziej po prawej stronie, tym ta intensywność wyższa.

Sugestie gastronomiczne

Saten dobrze pasuje do ryb, skorupiaków, sushi, delikatnych risott i białego mięsa. Szczególnie udane będzie połączenie z sashimi z serioli marynowanym w cytrusach, przegrzebkami, krewetkami, pieczonym labraksem, risottem ze szparagami albo kurczakiem z chrupiącymi warzywami. Kremowe musowanie współgra również z łagodnymi serami i makaronami w jasnych sosach. Wino najlepiej podawać w temperaturze 6–8°C, w kieliszku o lekko rozszerzonej czaszy, który pozwoli rozwinąć kwiaty, białe owoce i subtelne nuty pieczywa.

Kto stoi za tym winem

Castello Bonomi znajduje się w Coccaglio, na południowym zboczu Monte Orfano. Historyczna rezydencja została kupiona przez rodzinę Bonomi w 1910 roku, natomiast współczesna działalność winiarska rozpoczęła się w 1985 roku, kiedy Marino Bonomi odnowił starą rodzinną winnicę i zabudowania dawnego arsenału.

Od początku za styl win odpowiada Luigi Bersini. Jego podejście opiera się na osobnym prowadzeniu parceli, precyzyjnym terminie zbioru i długim dojrzewaniu win w butelce. W 2008 roku posiadłość weszła do rodzinnej grupy Casa Paladin, zachowując jednak własną piwnicę, zespół i charakter.

Winnice Castello Bonomi podzielone są na 39 parceli, w tym sześć odrębnych cru. Każdy fragment zbierany i winifikowany jest osobno, aby zachować różnice wynikające z wysokości, ekspozycji i budowy podłoża. Uprawy prowadzone są ekologicznie.

Historia i idea wina

Saten jest stylem charakterystycznym wyłącznie dla Franciacorty. Powstaje z Chardonnay, które może być uzupełnione Pinot Bianco, lecz nie Pinot Noir. Castello Bonomi zdecydowało się na czystą interpretację – wino tworzone jest wyłącznie z Chardonnay.

Najważniejszą różnicą pomiędzy Saten a klasyczną Franciacortą jest niższe ciśnienie w butelce. Podczas tirage dodaje się mniejszą ilość cukru potrzebnego do wtórnej fermentacji. Powstaje mniej dwutlenku węgla, dlatego bąbelki są delikatniejsze, a tekstura bardziej miękka i kremowa.

Określenie Millesimato oznacza, że wino powstało z owoców jednego rocznika. Saten łączy temu dojrzałość białych owoców z wysoką kwasowością. Nie jest tak napięty jak Brut Nature ani tak zdecydowany jak Franciacorta oparta na Pinot Noir. Jego siłą pozostaje finezja, jedwabiste musowanie i możliwość towarzyszenia całemu posiłkowi.

Terroir i metoda produkcji

Chardonnay pochodzi z parceli Villino sul monte, położonej w Coccaglio na zboczach Monte Orfano. Winnica ma około czterech hektarów, a krzewy sadzono w kilku etapach między 2000 a 2007 rokiem.

Monte Orfano wyróżnia się na tle Franciacorty geologią i mikroklimatem. Południowa ekspozycja zapewnia dużą ilość światła, natomiast wzgórze osłania winnice przed chłodnymi wiatrami znad Alp. Podłoże tworzy przepuszczalny konglomerat wapienno-kredowy, który ogranicza nadmierną dostępność wody i sprzyja powstawaniu owoców o dobrej koncentracji.

Winogrona zbierane są ręcznie i delikatnie tłoczone. Wykorzystuje się wyłącznie najczystszą pierwszą część soku. Jedna partia Chardonnay fermentuje i rozwija się przez około osiem miesięcy w stalowych zbiornikach o kontrolowanej temperaturze. Pozwala to zachować jabłko, cytrusy, kwiaty i świeżość.

Druga część fermentuje w niewielkich beczkach dębowych, które nadają winu większą objętość, kremowość i subtelne nuty migdałów oraz pieczywa. Po dojrzewaniu obie partie są łączone.

Następnie wino trafia do butelek, gdzie rozpoczyna się druga fermentacja. Mniejsza ilość syropu tirage ogranicza rozwój ciśnienia i pozwala uzyskać charakterystyczne dla Saten łagodne, jedwabiste musowanie.

Wino dojrzewa ponad 30 miesięcy na osadzie drożdżowym. W tym czasie bąbelki stają się drobniejsze, a obok białych owoców rozwijają się aromaty brioche, migdałów i suszonych ziół.

W skrócie:

Podawać z: jako aperitif, delikatnymi daniami rybnymi, znakomite do skorupiaków i surowych ryb.

Temperatura serwowania: 6^o - 8^oC

Apelacja: D.O.C.G. Franciacorta

Kupaż: Chardonnay (część wina bazowego fermentowała w stalowych zbiornikach, druga część w dębowych beczkach)

Dojrzewanie: 30 miesięcy na osadzie w butelce

Gleby: wapienne